సనాతన ధర్మం అనేది ఒక మతపరమైన పరిమితి కాదు. అది యుగాలుగా నిలిచిన జీవన విధానం. సత్యం, అహింస, కర్తవ్యబోధ, దయ, సమత్వం, నియమం మొదలగునవన్నీ సనాతన ధర్మపు మూల సూత్రాలు. ఈ విలువలు ఎప్పటికీ పాతబడవు. కాలం మారినా, పరిస్థితులు మారినా, ఈ సూత్రాలు మనిషిని సరిదారిలో నడిపిస్తాయి. అందుకే దాన్ని “సనాతన” అని అంటారు.
ప్రస్తుత కాలంలో మనం ఎక్కువగా గమనించే విషయం ఏమిటంటే, ఎక్కువ మంది సమాజం ఏది అంగీకరిస్తోంది? సోషల్ మీడియాలో ఏది ట్రెండ్ అవుతోంది? అనే దాని ఆధారంగా మన అభిప్రాయాలను మార్చుకోవడం చేస్తుంటారు. కానీ ధర్మం ట్రెండ్ ఆధారంగా మారదు. ధర్మం అనేది శాశ్వత సత్యాలపై నిలబడుతుంది. అది ప్రజాదరణ కోసం కాదు. ప్రజల మేలు కోసం ఉంటుంది.
భగవద్గీతలో శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడికి చెప్పిన ఒక ప్రధాన బోధ ఏమిటంటే “నీ కర్తవ్యాన్ని చేయి. ఫలితాన్ని గురించి ఆలోచించవద్దు.” అర్జునుడు యుద్ధరంగంలో సందిగ్ధంలో పడిపోయాడు. తనవాళ్లపై యుద్ధం చేయడం తప్పు అనిపించింది. కానీ కృష్ణుడు ఇది వ్యక్తిగత ద్వేషం కోసం కాదు, ఇది ధర్మాన్ని కాపాడటానికి అతనికి గుర్తుచేశాడు. అర్జునుడు చివరకు ఒంటరిగా అయినా సరే ధర్మపక్షాన నిలబడ్డాడు. అదే గీతా సందేశం.
ధర్ మం పక్కన నిలబడటం అంటే ఎప్పుడూ పెద్ద యుద్ధాలు చేయాల్సిన అవసరం లేదు. అది రోజువారీ జీవితంలో చిన్న చిన్న నిర్ణయాల్లో కనిపిస్తుంది. అబద్ధం చెప్పకుండా ఉండటం, అన్యాయం చూస్తే మౌనం పాటించకపోవడం, అవినీతి మార్గం తిరస్కరించడం, బలహీనుడికి తోడు నిలవడం, ఇవన్నీ ధర్మాచరణే. ఈ మార్గంలో నడిచేటప్పుడు కొన్నిసార్లు మనం ఒంటరిగా మిగిలిపోవచ్చు. కానీ ఆ ఒంటరితనం ఓటమి కాదు. అది అంతరబలం.
ఒంటరిగా నిలబడటానికి కారణం భయం కాదు, స్పష్టత. మనం ఎంచుకున్నది సత్యమని తెలిసినప్పుడు మొదట జనసమూహం అవసరం ఉండదు. ఒక దీపం చీకటిని తొలగించడానికి సరిపోతుంది. అలాగే ఒక ధర్మనిష్ఠుడు సమాజంలో మార్పు తీసుకురాగలడు. చరిత్రలో మహనీయులు ఎక్కువగా మొదట ఒంటరిగానే మొదలుపెట్టారు. వారి నమ్మకం, వారి ఆచరణ తర్వాత సమాజాన్ని ప్రభావితం చేసింది.
సనాతన ధర్మం మనకు ఒక గొప్ప దృష్టి ఇస్తుంది. “లోకసంగ్రహం” అనే భావన, అంటే ప్రపంచ మేలు. మన నిర్ణయం కేవలం మనకే కాదు, సమాజానికి కూడా ఉపయోగపడాలి. అందుకే ధర్మం అనేది స్వార్థాన్ని తగ్గించి, సేవాభావాన్ని పెంచుతుంది. మనం ధర్మం పక్కన నిలబడితే, మన జీవితం ఇతరులకు మార్గదర్శకంగా మారుతుంది.
ధర్మం అనుసరించడంలో పెద్ద అడ్డంకి బాహ్య శత్రువులు కాదు, అంతర్గత బలహీనతలు. లోభం, మోహం, అసూయ, భయం, ఇవే మనను దారి తప్పిస్తాయి. ఈ భావాల వల్ల మనం సరైనది ఏదనేది తెలిసినా చేయలేము. అందుకే సనాతన ధర్మం మొదట మన అంతరంగాన్ని శుద్ధి చేయమని చెబుతుంది. ధ్యానం, స్వాధ్యాయం, సత్సంగం, సేవ ఇవి మనస్సును స్థిరం చేస్తాయి. మనస్సు స్థిరంగా ఉంటే ధర్మం పక్కన నిలబడటం సులభం అవుతుంది.
ఇంకో ముఖ్యమైన విషయం, ధర్మం పక్కన నిలబడటం అంటే ఇతరులను ద్వేషించడం కాదు. అది ప్రేమతో, వివేకంతో, స్థిరత్వంతో ఉండే ధోరణి. సనాతన ధర్మం సహనాన్ని బోధిస్తుంది.
మన కుటుంబంలో, పనిస్థలంలో, సమాజంలో ఎక్కడైనా మనం ఒక విలువ ఆధారంగా నిర్ణయం తీసుకున్నప్పుడు మొదట వ్యతిరేకత రావచ్చు. కానీ కాలక్రమంలో అదే గౌరవాన్ని తెస్తుంది. ఎందుకంటే మనుషులు చివరకు నిజాయితీని గుర్తిస్తారు. తాత్కాలిక లాభం కోసం ధర్మాన్ని వదిలేవాడు త్వరగా ఎదిగినట్లు కనిపించవచ్చు, కానీ స్థిరమైన శాంతి, గౌరవం మాత్రం ధర్మవంతుడికే దక్కుతుంది.
సనాతన ధర్మం మనకు ఇలా చెబుతుంది. నువ్వు ఒంటరిగా లేవు. సత్యం నీతో ఉంటే, ధర్మం నీతో ఉంటే, దైవం నీతో ఉంటుంది. ఈ భావన అపారమైన ధైర్యాన్ని ఇస్తుంది. బాహ్య మద్దతు లేకపోయినా, అంతర మద్దతు ఉంటుంది. అదే నిజమైన శక్తి.
చివరగా, ధర్మం పక్కన నిలబడటం ఒకరోజు తీసుకునే నిర్ణయం కాదు, అది ప్రతిరోజూ చేసే సాధన. ప్రతి ఆలోచనలో, ప్రతి మాటలో, ప్రతి చర్యలో ధర్మాన్ని ప్రతిబింబింపజేయడం. జనాలు తోడు ఉన్నప్పుడు నిలబడటం సులభం. కానీ ఎవరూ లేకపోయినా నిలబడగలిగితే, అదే నిజమైన ఆధ్యాత్మిక విజయం.
ఒంటరిగా అయినా సరే, సనాతన ధర్మం పక్కనే నిలబడాలి. ఎందుకంటే అది కేవలం ఒక మార్గం కాదు, అది మనిషిని మహోన్నతుడిగా తీర్చిదిద్దే జీవన సత్యం.
- తుంగా శ్రీ
